Waarom de Franse studenten/jongeren gelijk hebben te contesteren tegen de CPE (en Jan Denys ongelijk heeft om hun protest te ridiculiseren)

Jan Denys, arbeidsmarktdeskundige maar ook PR & Public Affairs-manager bij Randstad, schrijft een wekelijkse column in de De Standaard. Ze verschijnt op vrijdag en heet 'Arbeid adelt'. De inhoud er van is beter dan haar naam (die nogal melig en inspiratieloos is). Ik lees Jan zijn stukjes altijd met veel interesse, vind ze erg lezenswaardig. Al ben ik het niet altijd, eigenlijk meestal niet, helemaal met hem eens.

Jan zijn column bevat doorgaans zinnige bedenkingen, overtuigende argumenten en pientere analyses die niet zelden van aard zijn om mijn eigen inzicht in en mening over de behandelde materie te verdiepen, te verfijnen en/of te nuanceren. Maar tevens lees ik er regelmatig gedachtegangen en argumenten in waarmee ik moeite heb. Of heb het er lastig mee dat bepaalde gegevens en bedenkingen niet in zijn column staan. Maar een columnist moet nu eenmaal polemiseren, de lezer tegen de haren in strijken, op het verkeerde been zetten. Net als hij/zij tegen enig weerwerk, een repliek, moet kunnen.

In zijn column naar aanleiding van het jongerenprotest en de sociale onrust in Frankrijk tegen het Contrat Premier Embauche (CPE) deed Denys wat meewarig over het (vermeende) 'heimwee naar '68'-karakter van de huidige Franse studentencontestatie. Dat begrijp ik niet goed. Zorgde Mei '68 in Frankrijk en elders (ook in ons land) niet voor een welgekomen en noodzakelijke hap frisse lucht en dynamiek in de vermolmde maatschappelijke structuren en ideeën? Ik behoor niet tot diegenen (niet zelden voormalige anarchisten of maoisten) die vandaag het kind met het badwater weggooien en een eenzijdige en negatieve balans opmaken van de studentenbeweging - en bij uitbreiding van de cultureel en maatschappelijke 'vernieuwingsbeweging' - in de woelige jaren zestig in Parijs, Berlijn, Berkeley (Californië) en Leuven. (Waarmee niet gezegd is dat er geen kanttekeningen kunnen en moeten bij gemaakt worden. Dat deed ik trouwens in de licentiaatthesis waarmee ik in 1984 aan de Vrije Universiteit van Brussel afstudeerde en waarvan een synthes verscheen in Vlaanderen Morgen. Dat is een inmiddels niet meer bestaande tweemaandelijkse publicatie van. progressieve VU-ers en partijloze flaminganten rond de figuur van Hugo Schiltz. Onder meer Mark Andries, voormalig adjunct-directeur van het Kenniscentrum van Voka en huidig kabinetschef van Vlaams minister Geert Bourgeois en Luc Luwel, directeur generaal Kamer van Koophandel Antwerpen-Waasland, publiceerden er in.)

In grote mate heeft het huidige jongerenprotest in Frankrijk de zelfde oorzaak als dat van de jaren zestig: het gebrek aan dialoog/inspraak en de arrogante/autoritaire houding van het politieke establishment. De manier waarop de regering De Villepin, en vooral zijn premier zelf, de gecontesteerde CPE introduceerde - zonder het minste overleg met de jongeren- en studentenorganisaties en evenmin met de vakbonden - tart elke verbeelding en is een open en democratische samenleving onwaardig. Alleen al daarom heb ik begrip, ja zelf sympathie, voor het huidige Franse studentenprotest. Hoe anders dan door te betogen, staken, faculteiten bezetten en/of meer ludieke acties voeren kunnen de studenten/jongeren de Siberisch-dove Franse politieke elite (vol van hun eigen gelijk dat ze in hun élitaire Ecole Nationale d'Administration - de kweekvijver voor de hogere staatsdienaren en politici - is bijgebracht) tot andere gedachten brengen. Op welke andere manier kunnen ze de publieke discussie voeren, het beleid beïnvloeden? Zoals Jos Geysels, ex Agalve/Groen-voorman en speciaal ambassadeur voor 'Institution Building' (zeg maar het uitdragen van het succesvolle Belgische overleg- en pacificatiemodel), het in De Morgen van zaterdag stelde: "betogen is je argumenten kracht bijzetten, de publieke ruimte vullen, de agenda van de politieke discussie mee bepalen. Straatdemonstraties zijn openbaar, spelen zich niet af in het geniep, zijn het spiegelbeeld van het stille lobbywerk van machtige drukkingsgroepen."

Wie de huidige contestatiebeweging beschouwt als (versmalt tot) een enggeestige, conservatieve en egoïstische actie van verwende jochies die opkomen voor hun bedreigde privilegies - wat Jan Denys in zijn column eigenlijk doet, al formuleert hij het iets minder kras - heeft oogkleppen op. Het is toch overduidelijk dat die beweging de uitdrukking is van - misschien de uitlaatklep voor - de onvrede met de toenemende sociale tweedeling van de Franse samenleving en het feit dat jeugdige werknemers, zelf indien ze een gedegen opleiding genoten, alsmaar moeilijker uit het circuit geraken van onaantrekkelijke en slecht betaalde, niet zelden ronduit precaire, jobs met dito rechtspositie. Er is zelf een term voor deze groep van onfortuinlijke jeugdige werknemers bedacht: de zogenaamde 'generatie 1000 euro'. Het fenomeen doet zich ook elders voor, eveneens bij ons. Maar niet enkel Jan Denys maakt dergelijke eenzijdige analyse van het Franse studentenprotest, ook De Standaard-journaliste Mia Doornaert, zelf een telg van de jaren zestig-contestatie (al merk je daar vandaag in haar artikels niet veel meer van; een gegeven/vaststelling die Knack-columnist Koen Meulenaere al menig keer inspireerde tot bijtend-sarcastische stukjes), en Trends-hoofdredacteur Piet Depuydt waren in dat zelfde bedje ziek.

Hiermee heb ik niet gezegd dat er bij onze zuiderburen helemaal niets moet gebeuren om de jongerenwerkloosheid terug te dringen. Alleen denk ik niet dat de genomen maatregel de juiste is (bovendien is die niet op een verstandige manier tot stand gekomen en, later, evenmin op intelligente wijze gecommuniceerd). De aanpak van Denemarken - waar België en zeker Vlaanderen zijn mosterd vandaan haalde - om het probleem van de jeugdwerkloosheid terug te dringen lijkt me veel slimmer dan de Franse. Officieel heet het trouwens dat Frankrijk zich door het Deense model liet inspireren, maar in werkelijkheid deed het dat erg selectief: het pikte slechts bepaalde onderdelen uit het Deense model - die met betrekking tot de flexibilisering via vergemakkelijking van de ontslagregels - zonder in te zien dat de Denen op twee benen lopen: dat flexibilisering van de arbeidsmarkt (en dus 'zwakker' bescherming van jeugdige werknemers) gepaard gaat met een doorgedreven, geïndividualiseerd, activeringsbeleid - met inbegrip van extra opleidingskansen - en hoge werkloosheidsuitkeringen (weliswaar sterk in de tijd beperkt). Daar maakte Jan Denys in zijn bewuste column echter geen melding van. Een spijtige lacune.

In De Tijd van 29 maart spraken twee Belgische bedrijfsleiders die aan het hoofd staan van de Franse divisie van hun onderneming zich uit tègen de CPE: Renauld Bentégeat (van bouwonderneming CFE) en Jan-Paul Brayer (Quick). Voor de volledigheid: Jean Lefèvre (Ter Beke) was wel (gematigd) positief. In de argumenten van de tegenstanders valt op dat ze het Belgische sociaal klimaat en overlegmodel loven. Daarbij merken ze op en betreuren dat de syndicalisatiegraad in Frankrijk lager is dan in ons land en dat dit het overleg en de communicatie met de werknemers bemoeilijkt. Voorwaar een 'verlichte' opvatting, die erg ongewoon moet klinken voor het al te dikwijls archaïsche Franse 'patronaat'.

P.S.: in de loop van maandag (10/4/06) werd bekend dat de Franse regering het betwiste CPE heeft ingetrokken en vervangt door een pakket hulpmaatregelen voor jongeren met problemen op de arbeidsmarkt. Daarbij gaat het vooral om uitbreiding van reeds bestaande maatregelen, zoals het toekennen van premies en subsidies voor begeleiding van jonge werknemers. Daarvoor wordt in 2006 150 miljoen euro extra uitgetrokken volgens het nieuwe wetsvoorstelReacties:

9/4/2006 door Marc Ernst

HRM-weblog van Marc Ernst

 
'Echt nieuws is informatie die iemand niét gepubliceerd wil zien'
(Christian Van Thillo, CEO De Persgroep)


'Het is tijd om te bepalen waar het allemaal op staat'
(Bram Vermeulen & Freek de Jonge)


'Schop de mensen, tot ze een geweten krijgen.' 'Wat heeft het alles voor zin?' (L.P. Boon)

'Anger is a gift' (Zack de la Rocha/Rage Against The Machine)

op hrmblogs.net
www (via google)

Blogs uit mijn 'vroeger leven'

Archief van blogs die ik eerder op hrm.net publiceerde