Wie in België op zoek gaat naar gegevens over van de markt (aanbod- en vraagzijde) van HR-diensten komt van een kale reis terug. De meeste recente (sic!) onderzoeken dateren uit 1994 en 1996.  Beide studies werden in opdracht van het toenmalige DWTC (dat staat voor de federale Diensten voor Wetenschappelijke, Technische en Culturele aangelegenheden), de huidige federale dienst voor Wetenschapsbeleid, uitgevoerd door de universiteit Leuven (door A. Maertens en C. Sels) en het Instituut International des Sciences Administratives IISA (door P.Arryn).

Over de opleidingsmarkt zijn er meer en actuele gegevens bekend. In april van dit jaar verscheen het 294 pagina dikke rapport 'De opleidingsmarkt in Vlaanderen', van de Vlerick Leuven Gent Management School (Prof. dr. Dirk Buyens, Prof. dr. Ans De Vos, Tine Huyghe en Isabel Brysse). Het betreft een onderzoek in het kader van het VIONA-arbeidsmarktonderzoeksprogramma 2003 met de steun van administratie Werkgelegenheid van het ministerie van de Vlaamse gemeenschap en het ESF-agentschap. Voor meer info en bestelling: tine.huyghe@vlerick.be

Een andere interessante hoewel minder uitvoerige bron is 'Naar een open markt van opleiding en begeleiding in Vlaanderen', een artikel van Mark Andries (toenmalig adjunct-directeur van de studiedienst vanVoka – Vlaams Economisch Verbond, tegenwoordig kabinetschef van Vlaamse minister Geert Bourgeois, minister van Bestuurszaken, Buitenlands beleid, Toerisme en Media). Het is verschenen in OVER.WERK, het tijdschrift van het Steunpunt WAV (1-2/2004). (Zie www.hrm.net/training)

Maar behalve in de twee gedateerde rapporten van DWTC vindt men nergens enige informatie over de zakelijke en economische aspecten van de HR-markt. Deze rapporten bevatten trouwens geen info over de aanbieders van trainingen (wel over de wervings- en selectiekantoren, uitzendkantoren, outplacementkantoren en sociale secretariaten). Vandaar het belang en de originaliteit van onze bevraging van de trainingsaanbieders, aangevuld met  eigen onderzoek naar omzet- en andere gegevens van de toptienspelers die niet ingingen op ons verzoek om informatie (die niet spontaan met de billen bloot gingen).

Dat er amper of geen ernstige marktinformatie beschikbaar is (na ons dossier, was dus) is een indicatie/illustratie van een van de belangrijkste euvels van de opleidingsinstituten: hun gebrek aan marktdenken, aan marketing. Men heeft doorgaans weinig of geen benul van wie zijn concurrenten zijn, hoe die te werk gaan en waart hun aanbod is. En om die informatie te bekomen, wilt men geen geld uitgeven. Zo vond Nidap, een Nederlands marktonderzoeksbureau, vorig jaar onvoldoende deelnemers (opdrachtgevers/betalers) om zijn nieuwste Belgische marktstudie uit te voeren. Bij onze Zuiderburen loopt dat, zich jaarlijks herhalend, onderzoek als een trein.  Het gemiddelde opleidingsbureau investeert evenmin in marketing en communicatie. Wie dat wel doet, zoals bijvoorbeeld Key Job en Fides, plukt daar nochtans de vruchten van. Zie Marketing loont, weet Fides Consulting & Marketing loont (2): time-smart bewijst het (eveneens).

Vraag: wat houdt de divisie 'opleidingen' van Federgon tegen om een diepgaand marktonderzoek op te zetten? Zo slaat ze twee vliegen in een klap: inzicht in de markt verkrijgen (vraag en aanbod) en haar meerwaarde aantonen naar huidige en potentiële leden. Een beetje naar analogie van wat de divisie 'uitzendarbeid' van Federgon al een paar keer heeft gedaan en andermaal van plan is (weliswaar met, om financiële redenen, nogal wat methodologische wijzigingen; wat de kwaliteit van het onderzoek niet bepaald ten goede zal komen).

Klik hier voor ons dossier over de opleidingsmarkt in België (conjunctuurbarometer en radioscopie).